Camiñando a Santiago por Galicia

por Teresa Márquez Sanmartín  ( Versión en castelán )

Fai pouco máis dun ano que fixen o Camiño e aínda sego falando, escribindo e revivindo esa experiencia. É que o Camiño meteuse debaixo da miña pel, calou tan fondo no meu corazón que non podo desprenderme del.

De regreso á miña casa, os primeiros tempos non quería falar moito do Camiño; ocorréuseme pensar agora que quizais era unha maneira de mantelo vivo dentro de min e que non se diluíra en palabras. Tiña tanto que elaborar, gozar, estrañar, comprender... O tesouro debía estar gardado por algún tempo. É un recordo que non se afasta co tempo, está sempre presente, coma ó alcance da man.

Cómo esquecer a miña primeira noite no Camiño, no albergue do Cebreiro, onde por primeira vez na miña vida durmín nunha bolsa de durmir. O chan era escorregadizo, frío e duro, pero iso non importaba. As emocións danzaban sen parar da risa ó pranto. Estaba na miña amada Galicia, tantos anos querendo estar debaixo dese ceo, deixando as miñas pegadas, sen présa, ulindo a terra, deluvando a alma, para ir sementando ese amor por tanto tempo gardado.

O serán en Triacastela, asolagando a paisaxe, a placidez, a satisfacción dos primeiros quilómetros percorridos. O desexo de que o novo día alborexara para continua-la marcha a pesares da calor, da mochila e das pernas doridas. É que xa se comeza a saborea-la emoción do imprevisto, do descoñecido, dos encontros non programados. Iso é o marabilloso do Camiño, un ábrese ó que suceda, sen previr, sen medos nin resistencias. Sinxelamente acéptase, sen queixa, porque en definitiva escollemos facelo, comprendendo que na vida tamén escollemos cada paso que imos dando. 

Seguín a marcha coas miñas dúas compañeiras, en silencio por moitos treitos, cada unha cos seus propios pensamentos. Por momentos sentímonos desfalecer; faltábanos o aire, o sol era abrasante, realmente había que buscar motivos moi importantes que nos estimulasen a continuar.

Eu sentía que me conectaba coas febras máis profundas do meu ser, que cada célula do meu corpo estaba presente nese momento, e nun intre toda a miña materia se esvaecía e o espírito era o único que continuaba camiñando. Chegando a Portomarín, a vista reconforta e xustifica o esforzo; o río Miño, coas súas augas quedas, falábame da miña infancia e amoreábanse na miña memoria imaxes que amosaban a miña nai, moza, traballadora, sempre cantando cancións da súa terra: "Río Miño, anda caladiño que espertas o meu meniño". O corazón se me estrulla pensando en canta morriña terían por aqueles tempos ela e meu pai. O Camiño ten a virtude de que agromen na conciencia lembranzas esquecidas, emocións esvaecidas no tempo, novas sensacións. Ás veces tiña a sensación de ir camiñando noutra dimensión.

Será que se ten moito tempo, o silencio, sentir que se está cara a cara cun mesmo e con Deus. Momentos de quietude, oración, compromiso e esperanza. Non existen as circunstancias externas que moitas veces nos fan mentírmonos, xustificármonos, adorna-las situacións para que non magoen tanto. Tamén as dúbidas fanse presentes: ¿para que estou a facer isto? Pero seguimos camiñando, co mesmo entusiasmo co primeiro día porque sempre se atopan motivos para prosegui-la marcha, e aínda hoxe sigo atopando respostas. Benditos bosques os da Coruña que invitan ó goce, ó goce dos sentidos e do espírito. A liberdade de vivir sen reloxo, sen compromisos, sen rutinas. Era como camiñar polo ceo, ese ceo que todos temos dentro e que na vida dámonos poucas oportunidades para descubrilo. 

Deus, Santiago, o Universo máis eu estabamos en sintonía.

A lentitude íase apoderando de nós. Todos nos pasaban, pero non nos importaba, seguiamos camiñando pousando cada paso rítmico e profundo amasado coa transpiración que percorría o corpo. Queriamos atrasa-la chegada, non queriamos deixa-lo Camiño, sabiamos que unha parte nosa ficaría impresa nel. Como esquece-las sestas debaixo das árbores, os encontros cos peregrinos con tantas historias, os almorzos e as ceas compartidas, as despedidas. 

Santiago xa estaba preto; estaba tan mobilizada coma ó principio do Camiño, a experiencia fora forte, xa non era a mesma, comezaba un novo camiño, quizais máis difícil do que estaba a rematar. Novamente as preguntas: ¿como volver á vida cotiá? ¿Como inserirse outra vez nos horarios, compromisos, responsabilidades, traballo, contas que pagar? Non foi doado, pero gracias á extraordinaria capacidade de adaptación que ten o ser humano máis o que aprendemos no Camiño, foi posible. 

Os derradeiros quilómetros maila entrada a Santiago xa nos van preparando; o tránsito, a xente, a cidade vannos anunciando o que virá. Entrabamos novamente ó mundo das restriccións, ás leis dos homes, á "civilización". O noso espírito que vagueara ceibe durante sete días debía volver o seu "estoxo". O conforto das costas e dos pés non se pode comparar coa sensación de expansión e liberdade que se ten durante o Camiño. Todo o relacionado co mundo material vólvese trivial e carecente de significado.

Aínda non atopo as palabras que poidan describir ese momento máxico, onde a Catedral emerxe diante da vista, o aperta o Apóstolo, o botafumeiro, a Compostela. Estréanse emocións. O tempo detense. O corpo non existe. Unha nova vida comeza. O meu querido amigo Tino lévanos no seu coche a Fisterra, agora sen mochila e comodamente sentadas; iso facía que xa comezásemos a estraña-lo Camiño. No Cabo Fisterra cumprimos cos dous ritos: o de queimar unha peza de roupa que usamos no Camiño e mira-la posta de sol. Outro momento máxico. O éxtase. As tres convimos volver a camiñar a Santiago. Isto faime lembrar outra época da miña vida, onde alguén me dixo: "Se gásta-las solas dun par de zapatos sobre un escenario, non poderás baixarte nunca del". 

- Queremos agradecer á profesora Teresa Márquez Sanmartín por achegarnos este material.
  Para contactarse coa autora podedes facelo a : peregrinosdelcamino@yahoo.com.ar

Volver a:  Experiencias do camiño